- Centrum wiedzy technicznej
- Zasady doboru pasowań łożysk
- Pola tolerancji otworów H7–H11
- Typowe pasowania węzłów łożyskowych
- Tolerancje regeneracyjne otworów pod sworznie i tuleje
- Pierścienie osadcze DIN 471 / DIN 472
- Tuleje ślizgowe – rodzaje i dobór
- Montaż i demontaż łożysk – zasady techniczne
Zakres stosowania
Niniejsze zestawienie określa zalecane tolerancje regeneracyjne dla otworów pod sworznie oraz tuleje stosowane w maszynach budowlanych i przemysłowych.
Wartości odnoszą się do obróbki regeneracyjnej wykonywanej po napawaniu i wytaczaniu otworów.
Nie dotyczy tulei ślizgowych specjalnych ani elementów wykonywanych według indywidualnej dokumentacji producenta.
Zasady ogólne regeneracji
Regeneracja otworów powinna zapewnić:
- zachowanie współosiowości,
- odpowiedni luz roboczy dla sworznia,
- stabilny wcisk tulei w korpusie,
- ograniczenie odkształceń podczas montażu,
- trwałość połączenia w warunkach obciążeń dynamicznych.
Dobór tolerancji zależy od:
- średnicy nominalnej,
- charakteru obciążenia,
- warunków pracy (udar, zmienność obciążenia),
- rodzaju materiału korpusu.
Tolerancje regeneracyjne otworów pod sworznie
Otwór pod sworzeń powinien zapewniać luz montażowy oraz luz roboczy umożliwiający swobodną pracę przegubu.
Wartość dodatniej odchyłki określa zwiększenie średnicy otworu względem nominalnego wymiaru sworznia.
Tolerancje regeneracyjne otworów pod sworznie
| Nominalny zakres średnicy [mm] | Dopuszczalna odchyłka [mm] | Charakter pasowania |
|---|---|---|
| 20 – 30 | +0,04 do +0,05 | Luz montażowy |
| 30 – 50 | +0,05 do +0,06 | Luz montażowy |
| 50 – 80 | +0,06 do +0,09 | Luz roboczy |
| 80 – 120 | +0,09 do +0,12 | Luz roboczy |
| 120 – 180 | +0,12 do +0,15 | Luz roboczy |
| 180 – 250 | +0,15 do +0,25 | Luz zwiększony |
Tolerancje regeneracyjne otworów pod tuleje
Otwór pod tuleję powinien być wykonany z ujemną odchyłką zapewniającą wcisk tulei w gnieździe.
Wartość odchyłki określa zmniejszenie średnicy otworu względem zewnętrznej średnicy tulei.
Tolerancje regeneracyjne otworów pod tuleje
| Nominalny zakres średnicy [mm] | Dopuszczalna odchyłka [mm] | Charakter pasowania |
|---|---|---|
| 20 – 30 | −0,03 do −0,04 | Lekki wcisk |
| 30 – 50 | −0,04 do −0,06 | Wcisk |
| 50 – 60 | −0,06 do −0,07 | Wcisk |
| 60 – 70 | −0,07 do −0,08 | Wcisk zwiększony |
| 70 – 80 | −0,08 do −0,09 | Wcisk zwiększony |
| 80 – 100 | −0,09 do −0,12 | Mocny wcisk |
| 100 – 120 | −0,12 do −0,15 | Mocny wcisk |
| 120 – 150 | −0,15 do −0,20 | Wcisk przemysłowy |
| 150 – 200 | −0,20 do −0,30 | Wcisk przemysłowy |
Kontrola po regeneracji
Po wykonaniu obróbki należy sprawdzić:
- średnicę nominalną i zakres tolerancji,
- owalność,
- współosiowość regenerowanych otworów,
- chropowatość powierzchni,
- jakość napoiny przed obróbką końcową.
Pomiar należy wykonywać przy użyciu średnicówki czujnikowej lub mikrometru wewnętrznego.

